December 16, 2017

Ambummaa (Citizenship)

Passport

Seenaa Eenyummaa (Identity) kessatti, ilmi namaa akka jiraataa hawaasaa-fi-siyaasaa (socio-political), eenyummaan isaa akka karaa sirnaa bifa shaniitiin of mulisee argina. Isaanis, kara sirna abbaa-lafummaa (feudal), sirna aango-mootii (monarchical), sirna abbaa-irrummaa namtokkee (tyrannical), sirna sabummaa (national) dhaaf sirna Ambummaa  (citizenship) ti. Egaa, Ambumman mullistu eenyummaa hawaasaa-fi-siyaasaa kessaa isa tokko. Ambumman eenyummaa warra kabira wajjin al takka takka woldorgommiin, al takka takka nagaan, al takka takka eenyummaa hunda keessaa isa olaanaa ta’ee yeroo argamu, al takka takkammoo eenyummaa kanneen biroo jalatti liqimsamee, xiqqaatee jiraatee as gahee jira. Hariiroon sirna abbaa-lafummaa kessa jiru hariiro gubbaa-gadii (hierarchical) ta’ee, kan inni itti rarra’u walitti dhufeenya…

Sagantaa Siyaasaa ADO

ODF Political Program

SEENSA SAGANTAA SIYAASAA ADDA DEMOOKRAATAWAA OROMOO (ADO) Itoophiyaan erga dhuma jaarraa 19ffaatti, lola gabroomsaa fi gara-jabeessa mootummaa Menikin geggeefamen, akka biyyaatti ijaaramtee jalqabdee mana hidhaa fi dararama sabootaa, sab-lamootaa fi ummataa ti. Hidhamtoota kanneen keessaa Oromoon saba tokko. Weerarri gabroomsaa Minilikin geggeessame kunis duguuggaa sanyii ummata biyyichaa irraan gahuu bira dabre lubbuu hedduu beelaa fi dhukkubaan galaafatee. Balaa lola kanarraa maddeen Oromoon bilisummaa dhabee, abbaa biyyummaa sarbamee, qabeenya isaa saamamee sadarkkaa gabrichaatti (faanshotti) gadi bu’uu bira lufee (serfs) sirna jibbamaa gabbaarummaa (gabbar system) jalatti kufe. Oromoon yeroo sana irraa eegalee bilisummaa fi kabajaa eenyummaa isaa deebisee gonffachuudhaaf lola walirraa hincitne…

Itophiyaa Kaleessaa, Har’aa fi Borii

PastPresentFuture

Qabsoon bilisummaa Oromoo tattaaffii irratti milikaawe ni qaba. Milkiiwwan kanneen keessaa tokko Itophiyaa fi Itophiyummaa dhabamuu ummata Oromoo irratti hundaawe diduu dha. Tattaaffi diddaa kana finiinsuudhaaf, Oromummaa fi Itophiyummaa waliif faallaa ta’uu afarsuun dirqii ture. Dhugaattis gaafa tattaaffiin kun eegalame, Oromummaan fi Itophiyummaan waliif faallaa turan. Halli akkasii Itophiyaa kaleessaa jalatti dhugoomee ture. Itophiyaa kaleessaa jalatti Oromoos ta’anii amba Itophiyaas ta’uun hin danda’amu ture. Jechuun, Itophiyummaa gonfachuun kan danda’amu yoo Oromummaa mulqachuudhaaf qophii ta’an qofa ture. Namni afaan Amaaraa hin dubbanne, akka amba Itophiyaatti hin ilaalamu ture. Kan aadaa Amaaraa hin maxxanfanne fi kan seenaa Amaaraa hin leellifnes, akka amba…

RBO – August 2013

Here you will find Radio Bilisummaa Oromoo programing for the month of August.

Walgahii ADO – Alberta, Canada

Calgary1

Addi Demokiratawaa Oromoo/ADOn  ummanni Oromoo baroota dheeraaf mirga humnaan sarbame deeffatee, biyya isaa irratti abbaa, qabeenya isaa irratti abboomaa  ta’ee akka jiraatuuf qabsoo inni gaggeessaa turee fi jiru akka fiixa ba’uuf gahee isaa gumaachuuf qabsa’a. Akkuma beekamuu fi irra deddeebi’amee himame dhaloota ADOf kan sababa ta’e, Qabsoo ummanni Oromoo baroota dheeraaf gaggeessaa tureen injifatnoolee argate qabatee garafuulduraatti tarkaanfachuu irra  of duuba deebi’aa deemuu qabsoo  ti. gamabiraan ammoo   mooraa qabsoo bilisummaa Oromoo keessatti waldhabdee fi lolli jiru nagaan furamee, qabsaa’onni Oromoo wal- loluu dhiisanii diina isaanii qofa irratti akka bobba’aniif yaaliin baroota dheeraaf ta’aa ture fachaluu isaa, ABO tokkorraa gara 4ykn…